ABD, Çin, Güney Kore, Almanya ve Birleşik Arap Emirlikleri başta olmak üzere küresel uygulamaların mercek altına alındığı raporda, Türkiye'de yapay zeka kullanan her 10 kişiden 4'ünün 25 yaş altında olduğu kaydedildi. Yapay zekanın yalnızca akademik amaçlarla değil, duygusal kaygı ve yalnızlıkların paylaşıldığı bir araca dönüştüğüne işaret edilen raporda, gençlerin karşı karşıya kaldığı bilişsel, duygusal ve dijital riskler ortaya konuldu.
"Ödev odaklı sistem yetersiz: Sınıf içi yazma ve münazara şart"
Yapay zeka araçlarının yaygınlaşmasıyla birlikte geleneksel ölçme-değerlendirme yöntemlerinin işlevini yitirdiği belirtilen raporda şu politika tavsiyeleri sıralandı:
Yalnızca teorik okuryazarlık eğitiminin yeterli olmadığı, teknolojiyi etik ve öz denetimli biçimde yönetebilen öğrencilerin lise sonunda resmi bir ehliyet ile belgelendirilmesi gerektiği ifade edildi. Ev ödevlerinin azaltılarak yazma etkinliklerinin doğrudan sınıf ortamında yapılması, sözlü anlatım, münazara ve tartışma odaklı değerlendirmelerin müfredattaki ağırlığının artırılması önerildi. Dönüşümün başarısının insan kaynağına dayandığı vurgulanarak, öğretmenlerin yapay zeka yetkinliklerinin sürekli mesleki gelişim programlarıyla güncellenmesi gerektiği aktarıldı.
TED Genel Başkanı Pehlivanoğlu: "Duygularımızı makinelere devrediyoruz"
Rapora ilişkin açıklamalarda bulunan TED Genel Başkanı Selçuk Pehlivanoğlu, gençlerin dijital bağımlılık ve kontrolsüz yapay zeka kullanımı nedeniyle ciddi bir tehlikeyle karşı karşıya olduğunu vurguladı:
"İnsanlar ve gençler iç dünyalarını, yalnızlıklarını ve duygusal yüklerini makinelere devrediyorlar. Bu durum; geleneklerimizi, milli birlikteliğimizi ve aile yapımızı korumanın önündeki en büyük tehditlerden biridir. İnsan olma özelliklerimizi algoritmalara devredemeyiz.
Türkiye, yayımlanan strateji belgeleriyle dünyayla eşdeğer bir başlangıç iradesi sergiledi. Ancak asıl mesele belge açıklamak değil, bu belgelerin sınıflardaki etkisini takip edip süreci başarıyla yönetmektir."
"Yeterlilik değil, yetkinlik çağındayız"
Eğitim sisteminin 3 aşamalı bir yaklaşımla yapılandırılması gerektiğini ifade eden Pehlivanoğlu, sözlerini şöyle tamamladı:
"21. yüzyılda ülkenin bekasını ilgilendiren teknolojik dönüşümlere ayak uydurmak için sadece yeterlilik yetmez; yetkinliğe sahip olmamız gerekir. Birinci halkada güvenle kullanan öğrenciler, ikinci halkada bu donanımı kazandıran öğretmenler, üçüncü halkada ise bu uzmanlığı üreten üniversiteler yer almalıdır.
Eğer yapay zeka ehliyetiyle çocuklarımızı anaokulundan lise sona kadar derslerin içine yedirilmiş etik bilinciyle yetiştirirsek; kavrama, analiz, sentez ve değerlendirme yetkinliklerini kazandırabiliriz. Teknolojiden korkmayacağız, teknolojinin esiri olmayacağız; teknolojiyi yönetecek seviyeye geleceğiz."
