PKK’nın feshi ve silah bırakma kararının ardından kurulan Meclis Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu çalışmalarında tam iki ay geride kaldı.
13 oturumda dinlenen toplam kurum ve kişi sayısı 100’ü buldu. Dinleme süreci 2-3 oturum sonra bitecek. Daha sonra PKK ile teması yürüten MİT’ten son durumla ilgili bilgi alınacak. Kasım ayı içinde “eve dönüş yasası” ve “infaz kanunu” olmak üzere sürecin gerektirdiği kimi yasal düzenlemeler için mesai yapılmaya başlanacak.
Bu süreçte çok konuşulan bir gündem başlığı da komisyondan bir heyetin İmralı Cezaevi’nde hükümlü bulunan PKK kurucusu Abdullah Öcalan ile görüşme yapması talebi oldu. Talep Meclis’in açılışından sonra yapılan ilk grup toplantılarında da gündemdi.
Yasal düzenleme için ilk öneri Bahçeli'den
Yeni yasama döneminin ilk grup toplantısı için kürsüye çıkan MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli konuşmasında komisyon çalışmalarına geniş yer ayırdı. İhtiyaç duyulan siyasi ve hukuki düzenlemelerin yapılması gerektiğini ifade eden Bahçeli ilk öneriyi de kendisi sundu. Bahçeli, “Farklı saik ve sebeplerle aldanıp kandırılan, fakat suça karışmamış, silahlı bir eylemde bulunmamış kim varsa gelip ailesiyle kucaklaşmalıdır” dedi.
Bahçeli’nin önemli bir çıkışı da komisyondan bir heyetin İmralı cezaevinde hükümlü bulunan Abdullah Öcalan ile görüşme yapabileceğine dairdi. Öcalan’ın 27 Şubat çağrısına karşın SDG/YPG’nin silah bırakmadığına dikkat çeken Bahçeli, Öcalan’ın yeni bir çağrıda bulunması gerektiğini söyledi, bunun için komisyonda görev yapan milletvekillerinden bir grubun İmralı’ya giderek mesajları ilk ağızdan alıp kamuoyuyla paylaşabileceğini kaydetti. Bahçeli bu açıklaması ile bir anlamda komisyon için İmralı kilidini de açmış oldu.
Komisyon’un İmralı’ya gitmesi talebi, Bahçeli’nin açıklamasından yaklaşık bir saat sonra, aynı salonda konuşma yapan DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları’nın da ana gündemiydi. Hatimoğulları grup toplantısında, “Öcalan, “Komisyon gelirse demokratik müzakere sürecini başlatacağım” demiştir. Barışın anahtarı muhatap da baş aktör de odur. Dünyadaki çözüm örneklerinde de görüldüğü gibi İmralı'ya uzanacak doğrudan diyalog, silahları susturup hukuki zemini kuracak en bağlayıcı adım olabilir. Bunun için Meclis Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş'un inisiyatif kullanmasını bekliyoruz” dedi. Hatimoğulları’na çıkışta Bahçeli’nin açıklamaları soruldu. Hatimoğulları, “Görüşe katılıyoruz, komisyon İmralı’ya gitmelidir, baş muhatap olarak Öcalan’la bu görüşmenin gerçekleşmesi bir eşiğin aşılması bakımından önemli olacaktır” dedi.
AK Parti de olumlu bakıyor
Komisyondan bir heyetin İmralı’ya gitmesi önerisine Cumhur İttifakı ortağı AK Parti’nin mesafeli yaklaştığı biliniyor. Ancak son günlerde buradaki eğilimin de pozitife döndüğü ifade ediliyor. Edinilen bilgiye göre AK Parti’de sürecin ilerlemesi ve toplumun merak ettiği kimi soruların ilk ağızdan yanıt bulması için İmralı’ya gidişin olumlu olabileceği kaydediliyor.
Öcalan'a sorular
Peki komisyondan bir heyet İmralı’ya giderse hangi sorular sorulacak? İktidar ortaklarına göre ilk soru MHP lideri Bahçeli’nin de konuşmasında dile getirdiği, “Silah bırak çağrısı SDG/YPG’yi kapsıyor mu?” olacak. İkinci sorunun da “PKK’nın fesih ve silah bırakma kararına bakılırsa ayrı devlet, demokratik özerklik ya da kültürel taleplerde bulunulmuyor. Demokratik entegrasyondan bahsediliyor. Demokratik entegrasyon ne anlama geliyor?” olabileceği ifade ediliyor. Komisyondan bir heyetin gidiş süreci netleştiğinde elbette bu sorulara yenileri de eklenecektir.
Komisyon İmralı’ya gidiş kararı alırsa heyette kimlerin olacağı da yanıt bekleyen önemli sorular arasında. Meclis kulislerine bakılırsa bu konuda iki görüş var. Birincisi komisyon üyelerinden talep eden 3-4 kişinin gönderilmesi. İkinci görüş ise komisyona katılan grupların koordinatör olarak belirlenen yöneticilerden bir heyetin İmralı’ya gitmesi.
AK Parti ve MHP’de ortaklaşan görüş bu gidişin siyasi maliyetlerini de öngörerek en doğru tutumun grup temsilcilerinin gitmesi şeklinde olacağını gösteriyor. Bu durumda İmralı’ya gidecek heyette AK Parti Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül, CHP Grup Başkanvekili Murat Emir, DEM Parti Grup Başkanvekili Gülüstan Koçyiğit, MHP Genel Başkan Yardımcısı Feti Yıldız ve Yeni Yol Grup Başkanı Bülent Kaya’nın olabileceği ifade ediliyor.
Ancak burada CHP’nin tutumu da etkili olacak. CHP’nin komisyondan bir heyetin İmralı’ya gidip Öcalan ile görüşmeye sıcak bakmadığı biliniyor. Ancak komisyonda böyle bir eğilim olursa bunun parti kurullarında değerlendirileceği söyleniyor.
Bu arada İmralı’ya gidiş yerine Öcalan ile görüşmenin SEGBİS gibi bir yöntemle yapılmasının da gündeme geldiğini ama bu seçeneğin yaratabileceği kimi sıkıntılar nedeniyle seçenek olmaktan çıkarıldığını da not edelim.
Meclis kulislerine göre komisyon heyetinin Öcalan ile görüşmesinin ekim ayı içinde gerçekleşme ihtimali yüksek. Suriye’deki gelişmelerin bu süreci uzatabileceği ya da daha da hızlandırabileceği ifade ediliyor.
