Fon krizinde neredeyse iki aya yaklaşıldı ama “vurguncu” listesi halen açıklanmadı. Aslına bakılırsa sadece muhalefet değil iktidar da listenin açıklanmasını istiyor. Ancak iktidarın her konuda olduğu gibi bu konuda da kendi takvimi ve planları var görünüyor.
Listeyle ilgili iktidar kanadından ilk çağrılar AK Parti Grup Başkanvekilleri Özlem Zengin ve Abdulhamit Gül’den gelmişti. En son Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek de, “Ben şahsen, mümkünse açıklanmasını tercih ederim” dedi.
Muhalefet partileri krizin patlak verdiği ilk günden bu yana hem sorumluların hem de vurguncuların açıklanmasını istiyor. Son günlerde bu açıklamalara milletvekili hatta bakan sayıları da eklendi. Örneğin Saadet Partisi Genel Başkanı Mahmut Arıkan, fon dolandırıcılığında 60 AKP'li vekil, 180 yargı üyesi, 30 vali ve kaymakam olduğu iddiasını dile getirdi, “Sayın Cumhurbaşkanı? ‘Tahmin edemeyeceğimiz kişiler var’ diye açıklama yapıyor. Arkadaş, liste önünüzde duruyor. Niye tahmin etmeye zorluyorsunuz ki? Açıklayın o listeleri artık” dedi.
Adalet Bakanlığı bütçesinde konuşan Yeni Parti Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın da 60 milletvekili bulunduğu ileri sürülen tartışmalı listeye eski-yeni 30 bakanın da yer aldığı iddiasını ekledi.
AK Partili birçok siyasetçi de listenin açıklanmaması nedeniyle tüm partililerin zan altında kalmasından şikayetçi ama parti yönetimine göre devam eden bir soruşturma ve inceleme süreci var. Tartışılan liste de ancak bu soruşturma sürecinde belirlenip ortaya çıkacak.
Soruşturma sürecine dikkat çeken siyasetçilere göre liste için Sermaye Piyasası Kurulu’na (SPK) bakılması gerekiyor. SPK’nın şu an yaklaşık 30 uzmanla fon krizinden etkilenen yaklaşık 455 bin kişiyi tek tek incelediği ifade ediliyor. Merkezi Kayıt Kurumu verileri üzerinden sisteme kim ne zaman girdi, ne zaman çıktı, ne kadar kazandı, hepsine tarih tarih bakılıyor.
Aktarımlara göre söz konusu veriler üzerinden bu kişiler arasında piyasa bozucu eylem içinde olduğu tespit edilenler, içeriden bilgi aldığı şüphesi oluşanlar ayrılıyor. Lekelenmeme hakkı, masuniyet karinesi gözetilerek yürütülen bu çalışma sonunda kim mağdur, kim vurguncu tespit ediliyor ve sorun teşkil edilen hesaplarla ilgili SPK olarak suç duyurusunda bulunuluyor. Bunun ardından adli makamlar da Fatma Betül Sayan Kaya örneğinde olduğu gibi gerekeni yapıyor.
Adalet Bakanı Akın Gürlek de bütçe görüşmelerinde eski bakan Kaya ile ilgili bu sürecin işlediğine dikkat çekti. Bakan Gürlek, 26 Ekim'de SPK tarafından suç duyurusunda bulunulduğunu, savcılığın daha sonra ifadeye çağırdığını belirterek, “Özel olarak koruma, kollama yok. Kimseyi koruyup kollamıyoruz” dedi.
Açıklamalar ve sürecin işleyişine bakılırsa fon vurguncuları listesi zamana yayılarak kontrollü şekilde parça parça açıklanacak görünüyor.
Nasıl bir kanun değişikliği olacak?
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan fon kriziyle mücadele eylem planını üç aşamalı olarak açıklamıştı. Birincisi yatırımcıların mağduriyetlerinin giderilmesi, ikincisi sorumluların ortaya çıkarılacağı soruşturma ve inceleme süreci. Üçüncüsü de sermaye piyasasını güçlendirecek kimi yasal düzenlemelerin yapılmasıydı.
Mağduriyetlerin giderilmesi ve soruşturma süreci birçok eleştiriye karşın başladı, daha da uzun süre devam edecek görünüyor. Bu tartışmaların gölgesinde yasa çalışmalarına da hız verildi. Hazine ve Maliye Bakanlığınca hazırlanan çalışmanın kapsamı henüz açıklanmadı ama çerçevesine dair değerlendirmeler yapılmaya başlandı.
AK Parti kaynaklarından edinilen bilgiye göre getirilecek düzenleme sermaye piyasası içinde denetim alanlarını güçlendirecek, yaptırımları genişletecek bir düzenleme olacak. İhmallerde, usulsüzlüklerde idari para cezalarının yükseltileceği, bununla birlikte devreye giren bazı hapis cezalarında da artışa gidilerek caydırıcılığın sağlanması öngörülüyor.
Üzerinde çalışılan yeni düzenlemenin önemli bir boyutu da şeffaflık olacak. İdari denetimler dışında kamuoyuna yapılan açıklamaların şeffaflık boyutunun genişletileceği, asıl denetimlerden birinin de bu olacağı ifade ediliyor.
Yasal düzenleme için Meclis Genel Kurulu’ndaki bütçe görüşmelerinin sonuna işaret ediliyor. Bu takvim planı yasanın aralık ayı sonunda Meclis gündemine geleceği anlamına geliyor.
Sermaye piyasasına güveni artıracak düzenlemeler önemli ancak, nasıl bir yasa çıkarsa çıksın fon vurguncularının listesi açıklanmadığı sürece bu tartışmanın kapanmayacağını söyleyebiliriz.
