İstiklal Mahkemeleri oluşumları, kuruluşları çok konuşuldu. Her görüşten insan kendine göre yorumlar yaptı. Ancak size şimdi anlatacağım konu bu değil. Ankara’daki tarihi binasını anlatacağım.
Ankara’da İstiklal Mahkemelerinin mekanları tarihi Ulus semtindeydi. Mahkemeler mekan olarak iki yerde bulunmaktaydı. Birinci Hacı Bayram Camii’nin bulunduğu semtte, şimdi Güvercin Sokak adı verilen, semtin girişinde iki katlı bir binaydı. Sonraları karakol olarak kullanıldı.
Bir diğeri ise Samanpazarı bölgesindeydi. Ankara’da İstiklal Mahkemelerinin görev alanları bakımından iki bölüme ayrıldığı siyasi olaylara Hacı Bayram bölgesindeki mahkeme bakmış. Asayiş olaylarına ise Samanpazarı semtindeki mahkeme binasında bakılmıştır. Samanpazarı semtindeki binaya girdiğimizde taştan yapılmış bir yapı bizi karşılar. Tahta bir merdiven ile büyük salona çıkılır. Muhtemelen yargılamalar bu geniş salonda yapılıyordu. Onun bir üst katında nezarethaneye benzer ufak bir yer var. Hacı Bayram Camii’nin olduğu bölgedeki binada siyasi suçluların yargılamasının yapıldığı biliniyor. Samanpazarı semtindeki binada ise asayiş ve adi suçluların yargılamaları yapıldığı hep söylenir…
Bir sabah Samanpazarında bulunan taş bina “ilgili devlet kurumunca” bir şahsa kiralandı ve lokantaya çevrildi. İsmi ise “İstiklal” Kafe oldu. Ankara Kalesini gezmek için yola çıkan herkes tarihi İstiklal Mahkemesi binasının şimdilerde İstiklal Kafe olarak lokantaya çevrildiğini görebilirdi, ancak İstiklal Kafe bir yanlıştan dönülerek Ankara Üniversitesi Ankara Araştırmaları Merkezi yapıldı. Açılışını Ankara Valisi Vasip ŞAHİN’le Ankara Üniversitesi Rektörü Necdet Ünivar yaptı. Başkente yakışan bir kurum olması dileğiyle.
