TBMM Milli Dayanışma Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üçüncü toplantısını yaptı. Üyeler komisyonda dinlenmesini istedikleri isimlerle ilgili önerilerde bulundu. Öneriler arasında Abdullah Gül'den Selahattin Demirtaş'a, Eren Bülbül'ün annesinden Cemile Çağırga'nın annesine dikkat çeken kişiler yer aldı.

PKK’nın fesih ve silah bırakma kararının ardından Meclis’te kurulan Milli Dayanışma Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üçüncü toplantısını yaptı. İlk toplantıda çalışma usul ve esaslarını belirleyen komisyon ikinci toplantısını kapalı yapmış, İçişleri, Milli Savunma Bakanları ile MİT Başkanını dinlemişti. Üçüncü toplantıda ise üyelerin komisyon çalışmalarına dair öneriler alındı.

Kurtulmuş’tan muhalefete: Kendinizi iktidar olarak görün

Toplantının başında Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş’un tüm muhalefet partisi üyelerine yönelik, “İktidar-muhalefet meselesini bir tarafa bırakmamız lazım. Kendinizi iktidar olarak görün, ne yapmanız gerekiyorsa, bu meselenin çözülmesiyle ilgili hangi fikirleriniz ve teklifleriniz varsa bunu lütfen çok açıklıkla burada ortaya koyun” sözleri dikkat çekiciydi. Kurtulmuş, 7 saat süren toplantının sonunda yaptığı, “Her toplantı konunun çözülebileceğine dair ümitlerimi artırıyor” ifadesi de memnuniyetini yansıttı.

Toplantıda AK Parti’den CHP’ye Mecliste temsil edilen tüm partilerden toplam 38 milletvekili söz aldı. Konuşmacılar “hafıza, tecrübe ve birikim” aktarımı için devlet adamlarının, bürokratların, akademisyenlerin, uzmanların ve sivil toplum kurumlarının dinlenmesi için isim önerilerinde bulunuldu.

İlk davet şehit aileleri ve gazilere

Tüm partiler şehit aileleri ve gazilerin dinlenmesi önerisinde ortaklaştı. Uzun toplantının sonunda alınan karar da bir sonraki toplantıda (19 Ağustos) şehit aileleri ve gazilerle, bu konuda çalışmalar yürüten Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş’ın dinlenmesi oldu. Diğer öneriler ise Meclis Genel Sekreteri tarafından çalışıldıktan sonra komisyonda son haline getirilecek. Komisyon 19-20 Ağustos’ta arka arkaya iki gün toplanarak bu dinlemeleri yapacak.

Toplantıda farklı partilerden üyeler komisyonun aykırı görüşleri dinlemesi gerektiğine dair vurgularda bulundu. AK Parti Kayseri Milletvekili Tahir Akyürek, “Burada herkes en aykırı görüşleri bile söyleyebilmeli, ifade edebilmeli ve bu görüşler de demokratik olgunlukla karşılanmalı ve çok güzel bir müzakere süreciyle yola devam etmeliyiz” dedi. DEM Parti Grup Başkanvekili Gülüstan Koçyiğit de benzer bir değerlendirme yaptı, “Bu Meclis, bu Komisyon en özgürlükçü tartışmayı yapan, en özgürlükçü fikirleri savunan, en ileri uç olan şeyleri dinleyebilecek ferasette ve yaklaşımda olmalıdır ancak böyle çözüm aklı ortaklaşır, gelişir ve pekişir” görüşünü paylaştı.

Partiler kimleri, neden önerdi? AK Parti’den TÜSİAD daveti

AK Partili birçok komisyon üyesi meseleye emek vermiş, çalışmalar yapmış devlet, siyaset adamları ve akademisyenlerin dinlenmesini önerdi, AK Parti Kahramanmaraş Milletvekili Mehmet Şahin, Kürt sorunu konusunda daha önce çalışmalar yapan TÜSİAD’ın davet edilmesi gerektiğini söyledi. AK Partililerin önerileri arasında MÜSİAD, Barolar Birliği, TOBB da yer aldı. AK Parti Kayseri Milletvekili Ayşe Böhürler, “Politik psikoloji ve terörle mücadele üzerinde çalışan uzmanların bu Komisyonda dinlenmesini barışın kalıcı olması ve halkımıza anlatılması noktasında önemli buluyorum” dedi. AK Parti Tekirdağ Milletveklili Gökhan Diktaş da “Bir taraftan bir evladını şehit olarak vermişken maalesef diğer bir evladını da belki o süreçte kaçırılması belki kandırılması sebebiyle de farklı yerlere kurban etmiş anneler var, onların da dinlenmesi gerektiğini düşünüyorum” dedi. Diktaş ayrıca meselenin ekonomik maliyeti ile ilgili de Hazine Maliye Bakanlığı başta olmak üzere ekonomi kurumlarından da temsilcilerin dinlenmesi gerektiğini ifade etti.

CHP’den “Cumartesi Anneleri, Diyarbakır Anneleri ve Barış Anneleri” dinlensin önerisi

CHP komisyona terörle mücadelede ağır bedel ödemiş güvenlik güçleri ile şehit aileleri ve gazileri temsil eden derneklerin dinlenmesi için bir liste sunuldu. Şehit yakınları ve gazi derneklerinin sadece dinlenmemesi, bütün sürece tanıklık etmeleri gerektiği, bu kapsamda istedikleri toplantıları takip etmeleri gerektiği ifade edildi.

CHP’nin listesinde Alevi Bektaşi Federasyonu, Demokrasi İçin Birlik, Doğu Güneydoğu Dernekleri Platformu, Engelliler Konfederasyonu, EŞİK, gazeteci örgütleri, azınlıkların temsilcileri yer aldı.

CHP, Cumartesi Anneleri/ İnsanları, Diyarbakır Anneleri, Barış Anneleri ile Aile Dayanışma Ağı ile kanaat önderi olarak da Rakel Dink, Ahmet Özer, Faruk Balıkçı ve Ali Bardakoğlu’nun dinlenmesini de önerdi.

CHP İstanbul Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Uğur (Kaymaz) Ceylan (Önkol), Yasin (Börü), Eren (Bülbül)’ün ailelerinin, Cumartesi Anneleri, Diyarbakır Anneleri ve Barış Annelerinin birlikte, aynı gün dinlenmesinin toplumu aynı duygu içerisinde ortaklaştırmaya katkı yapabileceğini söyledi.

Kent uzlaşısından tutuklandıktan sonra bu davadan tahliye edilen Esenyurt Belediye Başkanı Prof. Dr. Ahmet Özer daha önce Meclis’e bilgi vermişti. Bu konularda çalışmaları olan Özer’in dinlenmesinin çalışmalara katkı sunacağı ifade edildi.

CHP’den yapılan öneriler arasında Tahir Elçi Vakfı Başkanı Avukat Mahsum Batı, Pir Sultan Abdal Kültür Derneği ve Alevi Bektaşi Federasyonu temsilcileri de yer aldı.

DEM Parti: Eren Bülbül'ün annesini de Cemile Çağırga'nın annesini de dinleyelim

DEM Parti komisyonda dinlenmesi için 150’ye yakın kurum ve kişiden oluşan bir liste sundu. TBB, ÇHD, ÖHD gibi hukuk kurumlarının yanında İmralı’da hükümlü bulunan PKK kurucusu Abdullah Öcalan’ın avukatlarının yer aldığı Asrın Hukuk Bürosu da dinlenmesi istenen hukuk kurumları arasında yer aldı. İHD, TİHV, Barış Vakfı gibi insan hakları örgütleri, Barış Anneleri, Cumartesi Anneleri, birçok kadın örgütü, Kürt dili çalışan enstitü ve dernekler, Alevi, Roman, Süryaniler gibi halk ve inanç örgütleri ile çok sayıda akademisyen, hak savunucusu ve kanaat önderinin dinlenmesi istendi. Bu isimler arasında uzun yıllar milletvekili ve belediye başkanlığı yapan Gültan Kışanak, geçtiğimiz günlerde İmralı Cezaevi’nden tahliye edilen Veysi Aktaş, öldürülen Ermeni gazeteci Hrant Dink’in eşi Rakel Dink, şarkıcı Ahmet Kaya’nın eşi Gülten Kaya da yer aldı. DEM Parti’nin dinlenmesini istediği isimler arasında Eren Bülbül’ün annesi Ayşe Bülbül’e de yer verildi.

Komisyonun DEM Partili üyelerinden Meral Danış Beştaş, “Acıları yarıştırmayalım, bunların arasına hiyerarşi koymayalım. Eren Bülbül'ün annesini de Cemile Çağırga'nın annesini de dinleyelim. İkisi de evladını yitirmiş anne” dedi.

DEM Partili Hakkı Saruhan Oluç da, “Mağduriyetleri yarıştırmadan, acıları karşı karşıya koymadan herkesi dinleyeceğiz; şehit ve gazi ailelerini de dinleyeceğiz, barış annelerini de dinleyeceğiz, aksi düşünülemez bile” değerlendirmesi yaptı.

Yeni Yol önerileri: Abdullah Gül, Ahmet Davutoğlu da dinlensin

Yeni Yol partisinden gelen öneriler de dikkat çekiciydi. 2013-2015 yılları arasındaki Çözüm Sürecinde yer alan yetkililerin dinlenmesi önerisi Yeni Yol Partisi Milletvekili Mustafa Bilici’den geldi. Bilici, 11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, dönemin TBMM Başkanı Cemil Çiçek, dönemin Başbakanı Ahmet Davutoğlu, Başbakan Yardımcıları Beşir Atalay, Bülent Arınç, Yalçın Akdoğan, İçişleri Bakanı Sayın Efkan Ala ve Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarı Muhammet Dervişoğlu’nun komisyona davet edilerek sorulara cevap verip, deneyimlerini paylaşmasının faydalı olacağını söyledi.

İnsan Hakları Dernekleri, Cumartesi Anneleri, İHH'den Hüseyin Oruç, Büyükelçi Fatih Ulusoy, Barış Vakfı MAZLUMDER, Akdeniz Kadın Arabulucular Ağı, yazar ve akademisyenler Cuma Çiçek, Vahap Coşkun, Ayşe Betül Çelik, Ayşegül Devecioğlu da Yeni Yol’un sunduğu listede yer aldı.

TİP’ten Demirtaş, Can Atalay dinlensin çağrısı

TİP de komisyona dinlenmesi istediği isimlerin yer aldığı geniş bir liste sundu. TİP Milletvekili Ahmet Şık, Komisyonun AİHM ve AYM kararlarının uygulanması için bir irade koyması gerektiğini, bu nedenle siyasi entegrasyonu için gerekli adımları içeren yasal düzenlemelerde bulunmak için HDP’nin önceki genel başkanları tutuklu Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ'ın dinlenmesini istedi. TİP’in sunduğu listede, tutuklu İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu, Adnan Selçuk Mızraklı; görevden uzaklaştırılıp yerine kayyım atanan Ahmet Türk, milletvekili seçilen ancak AYM kararına rağmen tahliye edilmeyen Can Atalay; Gezi Davası tutuklusu Tayfun Kahraman gibi birçok isim de yer aldı. TİP OHAL KHK'ları ile ihraç edilen platform temsilcilerinin de dinlenmesi önerisinde bulundu.