TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un başkanlığında 6.5 aydır çalışan süreç komisyonu raporu tamamlandı. 5 siyasi parti grubunun da onay verdiği rapora göre silah bırakma süreciyle yasa yapımı eşzamanlı yürüyecek.
Meclis Milli Dayanışma Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun yaklaşık 6.5 aylık çalışmasının sonunda hazırladığı ortak rapor neredeyse tam mutabakatla kabul edildi.
AK Parti, CHP, DEM Parti, MHP ve Yeni Yol olmak üzere 5 siyasi parti grubunun onay verdiği rapora 50 kişilik komisyondan 47 üye imza atmış oldu.
Komisyonun yaklaşık 6.5 aylık çalışmasının sonunda hazırlanan rapora Meclis’te grubu bulunan 5 siyasi parti grubunun da onay vermesi önemliydi. AK Partili bir komisyon üyesi bu durumu, “5 partinin mutabakatı önemli. Komisyon çok zor bir iş başardı. Hazırlanan raporla siyaset kurumuna çok büyük bir kredi açıldı. Cesaret veren, var olan cesareti artıran bir rapor” sözleriyle açıkladı.
Çıkması hedeflenen yasalar
Bir “yol haritası” olarak nitelendirilen raporda en önemli bölüm PKK’nın feshinin ardından yapılacak yasal düzenlemelerin yer aldığı bölümdü. Beklenen ilk yasa da rapordaki ifadesiyle, “Silah bırakmayla birlikte süreci ve sonrasını yönetecek, amaca özgülenmiş, müstakil ve geçici mahiyette bir düzenleme” olacak. 10-12 maddeden oluşması beklenen bu düzenleme silah bırakan örgüt üyelerinin eve dönüşünü, topluma kazandırılmasını sağlayacak kriterleri koyacak. Bu yasa içinde “süreçte görev alanlara yasal güvence”nin de yer alması bekleniyor.
Süreç kapsamında beklenen bir diğer önemli yasa ise infaz ve ceza kanununda değişiklik olacak. Af söz konusu olmayacak ama örgüt mensuplarının cezalarında indirim, cezalarının tecili gibi beklenen düzenlemeler de bu kapsamda yapılacak.
Üçüncü düzenleme ise bir yetki kanunu olacak. Meclis’in, yürütme organına, sürecin takibi, denetimi ve kurumlar arası koordinasyonu sağlaması için sınırları belirlenmiş bir yetki veren kanun çıkarması, bu kapsamda Cumhurbaşkanlığı bünyesinde bir “İzleme ve Raporlama Mekanizması”nın da kurulması hedefleniyor.
Rapor hazırlanırken bu yasal düzenlemelere dair birçok detay tartışıldı ama partiler arası en önemli “anlayış birliği” yasa yapım süreci ile PKK’nın silah bırakma ve fesih sürecinin eş zamanlı yürüyecek olmasıydı. AK Partililer rapor öncesinde çok net şekilde, “Devlet organları önce silah bırakma ve örgütün dağılmasıyla ilgili tespiti yapacak, ardından yasa çıkacak” diyordu. Ancak muhalefet yasanın bu süreçte teşvik edici olacağını ve ötelenmemesi gerektiğini savundu. CHP, DEM Parti ve Yeni Yol grubunun komisyondaki temsilcilerinden alınan bilgiye göre iktidar ortakları silah bırakma süreciyle, yasa yapım sürecinin birlikte ilerlemesi gerektiğine ikna edildi.
Anlayış birliği
Üç partiden de yetkililerin “rapordaki en kritik cümle” dediği ve rapora koyu harflerle yazılan o ifadede, “Örgütün tüm unsurlarıyla feshi ile silahların teslimi ve bırakılması sürecinde ihtiyaç duyulacak yasal düzenlemelerin yapılması konusunda genel anlayış birliği vardır” denildi.
Altı çizilen bu “anlayış birliği”, raporda “Toplumsal Bütünleşmeyi Güçlendirecek Yasal Düzenlemeler” başlıklı bölümde de, “silah bırakmayla birlikte süreci ve sonrasını yönetecek, amaca özgülenmiş, müstakil ve geçici mahiyette bir yasal düzenlemeye ihtiyaç duyulmaktadır. Silahların bırakılması süreciyle birlikte ele alınacak müstakil yasanın, sürecin sonuçlarını tümüyle ortadan kaldıracak ve demokratik siyaset zeminini güçlendirecek ölçüde kapsayıcı olması tavsiye edilmektedir” şeklinde yer aldı.
AK Partili bir komisyon üyesi de, yasa için örgütün silah bırakma sürecinin tamamlanması beklenecek mi sorusuna, “Örgütün silah bırakmasının teyit ve tescilini önemsiyoruz ama bu son terörist silah bırakana kadar beklenecek anlamına gelmiyor. Meclis kendi gündemine hakimdir. Partilerle yasalarla ilgili kısa sürede bir diyalog kurulacaktır” yanıtı verdi.
Yasalar için 2-3 aylık takvim
Silah bırakma süreciyle eş zamanlı gitmesi beklenen yasa çalışmasının yine de 3-4 aya yayılması sürpriz olmayacak. AK Partili yetkililere göre önce raporun kamuoyunda tartışılması için zaman tanınacak. Ardından rapora imza atan tüm partilere bir çağrı yapılabileceği ifade ediliyor. Bu sürecin ramazan sonrası başlaması bekleniyor.