Hannah Arendt, İnsanlık Durumu’nda söz vermenin değerini geleceğin belirsizliğiyle ilişkilendirir. Birbirimize verdiğimiz sözler sayesinde yarına dair kararlar alabiliyoruz. Evlilikte bunun karşılığı çok somut. Bir insan, kendisine dürüst davranılacağına güvenerek hayatını bir başkasının hayatıyla birleştiriyor.

Lori Mills ile Jensen Huang, Oregon Eyalet Üniversitesi’nde elektrik mühendisliği okurken bir laboratuvar dersinde tanışmışlar. Aynı deney için eşleştirilen iki öğrenciydiler. İkisi de yolun başındaydı. Nvidia yıllar sonra kurulacaktı.

Birbirini seven iki insan düşünelim. Kadın, kendisi de genç ve güzelken, adı henüz duyulmamış bir adamı seviyor ve onunla evleniyor. İkisinin de kurmak istediği bir hayat var. Birinin başka şehirde bulduğu iş, ötekinin nerede yaşayacağını da etkiliyor. Çocukları olduğunda bakımın nasıl paylaşılacağı, ikisinin de işine ayırabileceği zamanı değiştiriyor. Yıllar sonra erkeğin neler başardığını özgeçmişinden okuyoruz. O başarıların hangi ortak kararlarla mümkün olduğu ve bu kararların kadının hayatını nasıl değiştirdiği çoğu zaman kayda geçmiyor.

Huang, 8 Kasım 2026’da eşine sadakatsizliğini kabul ederek ailesinden özür diledi. Nvidia yabancı istihbarat iddiaları üzerine bağımsız soruşturma başlattı, 12 Kasım’da da Huang’ın CEO’luktan ayrıldığını duyurdu. Kişisel bir yakınlığın hassas bilgilere veya ileri çiplere erişimi etkileyip etkilemediği, olayın ulusal ve uluslararası güvenliği ilgilendiren boyutu.

İstihbarat iddiaları gündeme gelmeseydi, olay belki güçlü bir erkeğin hayatında olağan sayılacaktı. Olası bir boşanmayı izleyen yeni bir evlilik de basında mutlu son gibi anlatılabilirdi. Duyduğum kimi yorumlarda mazeret şimdiden hazırdı. Lori yaşlı görünüyormuş, Huang’ın ilişki yaşadığı kadın çok güzelmiş. Böylesine başarılı ve zengin bir erkek için bu durum normalmiş!

Kamusal sorumluluk ile özel hayattaki sözler birbirinden çok farklı mı?

Susan Sontag, 1972’de yayımladığı “Yaşlanmanın Çifte Standardı” denemesinde geçen yılları kadınlar ve erkekler için nasıl farklı ölçülerle değerlendirdiğimizi anlatır. Erkeğe bakarken yılların ona kazandırdığı deneyimi, unvanı ve serveti de hesaba katıyoruz. Kadına bakarken gençliğinden ne kadar uzaklaştığını ölçüyoruz. Zengin ve başarılı bir kadın eşinden gizli olarak daha genç bir erkekle ilişki yaşasaydı, buna aynı kolaylıkla “normal” der miydik?

Yaş farkı konuşulurken, hangi eşin daha yaşlı olduğu hikâyeyi değiştiriyor. Brigitte Macron, Emmanuel Macron’dan yaklaşık yirmi beş yaş büyük. Donald Trump da Melania Trump’tan yaklaşık yirmi dört yaş büyük. Nisan 2026’da Trump, Fransa’nın İran savaşına katılmamasını eleştirirken Macron’un taklidini yaptı ve Brigitte’in eşine çok kötü davrandığını söyleyerek evlilikleriyle alay etti. Bir ülkenin dış politika tercihi konuşulurken, cumhurbaşkanı bir anda “karısına söz geçiremeyen erkek” esprisinin hedefi oldu.

2017’de Paris’te iki çift bir aradayken Trump, Brigitte’in ne kadar formda olduğunu önce ona, ardından Emmanuel Macron’a söylemişti. Melania da yanlarındaydı. Melania’yı o karede, gençliği ve zarafetiyle eşinin itibarını tamamlayan biri gibi okumak, kadına dekoratif bir rol biçmek anlamına geliyor. İngilizcedeki küçümseyici trophy wife tabiri, genç ve güzel eşin erkeğin statüsünün simgesi sayılmasını anlatıyor. Böyle baktığımızda bir kadının kendi hayatıyla ilgili ne istediğini sormak da aklımıza daha az geliyor.

Eşler zamanla değişebilir veya ayrılmayı seçebilir. Duyguları değişen insan bunu eşine söylediğinde, onun da kendi geleceği hakkında karar vermesine imkân tanır. Sadakat sözüne güvenen eşten başka bir ilişkiyi gizlemek, onun kendi hayatıyla ilgili kararlarını gerçeği bilerek alma olanağını elinden alır.

Gerçeğin ne zaman söylendiği de önemli. Bir insan, ortak hayatın süreceğine güvenerek birikimini bir eve yatırabilir veya başka bir şehirdeki iş teklifini geri çevirebilir. Gerçeği yıllar sonra öğrendiğinde, o kararları verdiği sırada önünde duran seçenekler çoktan kapanmış olabilir.

“Böyle başarılı bir erkek için normal” sözünü bir daha duyduğumda, Oregon’daki o laboratuvar masasını hatırlayacağım. Orada, ikisi de kendi hayatını kurmaya çalışan iki genç insan vardı. Bugün Lori Mills’e verilen sözün değerini hatırlamak için onun gençlik fotoğrafına mı bakmamız gerekiyor?