Körfezi kilitleyen İran saldırısında ABD ve İran anlaştı, ateşkes ilan edildi.
Peki bu barış anlamına geliyor mu?
Savaş bitti mi?
Bence hayır…
İsrail’deki Netanyahu yönetimi ve İran’daki rejimin değişim geçirmemesi ve tabii Arap ülkeleri ile İran arasındaki sorunların da çözülememesi kalıcı barışın önündeki en büyük engel.
Tabii bu arada, ABD ile İran arasında görüşmelerin sürdüğü bir sırada gerçekleştirilen baskınlarla başlayan savaşta Trump tarafından birbiriyle çelişen açıklamaların yapılması da tereddüt yaratan bir başka nokta…
Düşünsenize, İran heyeti ABD ile müzakere masasında ve sonradan ortaya çıkıyor ki müzakereler aslından oyalamak içinmiş…
Ancak İran’ın aradan geçen sürede karşılaşacağı saldırıya karşı çok iyi hazırlandığı ortaya çıktı.
Maça favori olarak çıkan ABD ve İsrail ittifakı, başta NATO ülkeleri olmak üzere dünyadan destek alamadı. Yunanistan ve Kıbrıs ise Türkiye düşmanlığından kurtulamadıkları için İsrail ile ittifaka girip Netanyahu’nun kurduğu oyuna katıldılar. Elbette bunun sonuçları olacaktır.
Şimdi gelelim bundan sonra olacaklara…
İsrail tarafının ateşkesten memnun olmadığı ortada. Netanyahu liderliğinde girişilen savaşta sadece İran değil İsrail de büyük zarar gördü. Binlerce İsrailli ülkeyi terketti, hükümete karşı muhalefet arttı ve günün sonunda ne için gerçekleştirildiği belli olmayan savaş yüzünden maddi, manevi kayıplar ve insan kayıpları oldu. Netanyahu için bir kâbus süreci başlıyor.
ABD’de Trump Efendi tarafından alınan keyfi kararlardan birisi olan bu İran savaşının faturası hayli kabarık olacak. Askeri operasyonların maliyetleri, zarar gören gemiler, düşen uçaklar, kaybedilen insanlar ve tabii günün sonunda pazardaki hesaba uymayan evdeki hesap… Trump için de parlak bir dönem başlamıyor.
İran görünen o ki savaşa hazırdı, üstelik Çin ve Rusya desteği bekleniyordu ama bu kadar etkili olacağını kimse hesaplamamıştı. İran bu noktadan sonra ABD ve İsrail tarafından gelecek hiçbir açıklamaya, verilecek hiçbir söze güvenmeyecektir. Yalancı çoban hikayesi artık Trump ve Netanyahu için geçerlidir, kimse onların söylediklerine itibar etmeyecektir. İran ayrıca Hürmüz’deki egemenliğini kabul ettirmiştir ve körfez ülkeleri eskisi kadar rahat bir şekilde ülkelerinde ABD üssü bulunmasına izin vermezse kimse şaşırmasın. İran etkisi artarken ABD etkisi azalacak kısacası… Tabii bu da İran’ı bölgesel güç olarak Türkiye’nin karşısına çıkartacak bir durum…
Ben açıkçası bu ateşkesten barış çıkacağına inanmıyorum. Amacına ulaşmayan operasyonun faturası ABD ve İsrail tarafındaki karar vericileri zora sokacak. Tabii bir başka boyutu da Türkiye için olacak…
Türkiye İran ile ticarette daha rahat olacak barış gerçekleşirse… Bir yandan bölgesel liderlik rekabeti bir yandan ikili ilişkiler ve ticaretteki gelişmeler bakalım nasıl bir yol izleyecek.
